rypę często postrzega się błędnie jako łagodne zakażenie dróg oddechowych, które wywołuje powikłania tylko u ludzi starszych lub przewlekle chorych, co jest nieprawdą, bo zdrowe niemowlęta wymagają hospitalizacji równie często jak osoby starsze. Badania epidemiologiczne wskazują, że niezależnie od rodzaju wirusa, zachorowania na grypę są najczęstsze wśród niemowląt i małych dzieci (do 5. roku życia). Choroba rozprzestrzenia się drogą kropelkową, stąd tak łatwo o zakażenie. Podczas gdy dorosły zakaża przez 5 dni po ustąpieniu objawów, to dziecko może zakażać przez 10 dni lub dłużej. W sezonie grypowym 2016/17 na grypę i choroby grypopodobne zachorowały w Polsce ponad 2 miliony dzieci. Ich układ odpornościowy jest jeszcze niedojrzały, dlatego przebieg zakażenia może być znacznie poważniejszy, niż u osób dorosłych.

Niedocenianie grypy jako bardzo poważnej choroby niemowląt i dzieci wynika z trudności z jej rozpoznaniem. Grypa jest bardzo częstą chorobą dzieci w sezonie zimowym, jednak, ze względu na niespecyficzny przebieg, jej rozpoznanie i różnicowanie z innymi zakażeniami górnych dróg oddechowych sprawia trudności, o ile nie wykona się kosztownych badań wirusologicznych.

Objawy ze strony układu oddechowego u małych dzieci mogą być dyskretne. U niemowląt i małych dzieci grypa często przebiega jako drgawki gorączkowe lub w postaci przypominającej sepsę – dziecko wysoko gorączkuje i może wyglądać toksycznie. Grypa może objawiać się u dzieci jako wysoka gorączka z towarzyszącym osłabieniem, bez kaszlu i innych objawów charakterystycznych dla grypy u dorosłych. Małe dziecko nie powie, że czuje się źle i bolą go mięśnie i stawy.

Wirusy grypy są ważną przyczyną zapalenia płuc, zapalenia oskrzeli i zapalenia ucha środkowego u dzieci, które często traktowane są jako osobne, niepowiązane z grypą problemy zdrowotne.

Zapobieganie grypie u dzieci

Grypie u dzieci warto zapobiegać za pomocą szczepień ochronnych. Nawet jeśli szczepienia nie zapobiegną zachorowaniu na grypę, łagodzą przebieg choroby i pozwalają uniknąć powikłań pogrypowych, takich jak zapalenie ucha środkowego czy zapalenie płuc. Szczepienie przeciw grypie w Polskim Programie Szczepień Ochronnych zalecane jest szczególnie małym dzieciom: niemowlętom od 6. miesiąca życia i dzieciom do ukończenia 5. roku życia.

Szczepiąc dzieci do ukończenia 8. roku życia po raz pierwszy, należy pamiętać o potrzebie podania dwóch dawek szczepionki. Nie podanie drugiej dawki zmniejsza skuteczność szczepienia.

Niestety w Polsce szczepienia przeciw grypie u dzieci są zdecydowanie zbyt rzadko stosowane. Zwykle szczepione są dzieci w wieku od 2 do 5 lat, najrzadziej niemowlęta, choć wiadomo, że to właśnie najmłodsze dzieci stanowią najważniejszą grupę ryzyka rozwoju powikłań pogrypowych.

Dzieci odgrywają główną rolę w rozprzestrzenianiu się grypy, dlatego upowszechnienie wśród nich szczepień umożliwia przerwanie transmisji grypy i ograniczenie zachorowań wśród domowników. Szczepienia dzieci przeciw grypie chronią zatem nie tylko szczepionych, ale także pośrednio ich bliskich, np. młodsze rodzeństwo, rodziców czy dziadków.

W świetle doniesień, które dowodzą dużej chorobotwórczości grypy dla dzieci (zwłaszcza najmłodszych) oraz znaczenia populacji dziecięcej dla rozprzestrzeniania choroby, powinniśmy aktywnie propagować szczepienia dzieci przeciw grypie. Małe dzieci najbardziej potrzebują ochrony, jaką mogą zapewnić szczepienia.